Pagina’s

historische detective

Smaken verschillen… en veranderen. Bekentenissen van de historische detective expert.

Sinds zo lang ik mij kan herinneren houd ik van detectives en van geschiedenisverhalen; fictie of  nonfictie maakt me niet uit, als het maar historisch is. Het is dan ook niet verwonderlijk dat de historische detective mijn favoriete genre is. Het liefst een historische detective die in een goed plot historisch accurate feiten verwerkt, zo heb ik van van alles wat. 

De Cadfaelmeetlat

Vanaf het begin van Ogma’s bestaan ben ik dan ook gebombardeerd tot de historische detectivespecialist, en leg ik onregelmatig diverse detectives tegen de Cadfaellat. Ellis Peters’ broeder Cadfael, u weet wel, omdat dit de eerste historische detectivereeks was die ik las en omdat het door velen als de grondlegster van het genre wordt gezien. In het begin van de Cadfaelmeetlatrubriek pakte ik alle boeken in mijn eigen kast die onder de noemer historische detective vielen en beoordeelde ze de bepaalde aspecten die Peters’ boeken zo uniek maakten. Later begon ik zoektochten die ik waarschijnlijk anders ook wel zou hebben ondernomen, maar nu net iets fanatieker, naar nieuwe reeksen.

Beoordelen

In mijn beoordelingen ben ik altijd mild. Ik ben niet zo’n azijnpisser van nature, en daarnaast een veelvraat. Ik lees veel en kan van bijna alles wel iets waarderen. Bovendien kan ik dan wel een boek (iets) minder vinden, maar iemand anders kan juist erg van datzelfde boek genieten. Wie ben ik dan om het de grond in te boren? Alleen als het mij echt te gortig werd sloeg de meetlat uit naar een onvoldoende, maar dan nog werd het richting een vier. Een één zal ik niet zo snel uitdelen. Vaker was ik behoorlijk jubelend. Ik vind het gewoon fijn bij een boek even uit deze realiteit te stappen en mij in een wereld van lang geleden te wanen. Een wereld waarin vaak gruwelijke misdaden plaatsvinden, maar waarbij dat lang genoeg geleden is om mijn gevoelige zieltje niet te raken.

Bekentenis

Daarnaast  -tijd voor een bekentenis- ben ik een verzamelaar. Als ik lovend was over een bepaalde detectiveserie dan noteerde ik in een speciaal schriftje alle delen van de reeks, met een sterretje voor alle boeken die ik al heb. Maakt het zoeken op boekenmarkten en kringlopen wat makkelijker; als je tientallen series volgt en nog zo’n 250 tot 300 boeken zoekt, dan onthoud je niet alle titels.

Nu zijn dit natuurlijk wel heel veel series en heel veel boeken, dus hou ik in dit schriftje, dat ik altijd meeneem als ik denk dat er de kans is dat ik een boekwinkel tegenkom, een geheime sublijst bij, met mijn allerfavorietste favorieten. Wie daar op staan? Sister Fidelma natuurlijk, Brother Athelstan van Paul Doherty, Thomas Chaloner van Susanna Gregory, to name but a few. Mijn hartjeslijst.

Minder schrijven, meer lezen

Nu heb ik het afgelopen jaar even minder voor Ogma geschreven. Stilte na een aantal stormen, niets dramatisch, maar even geen ruimte om iets op papier te krijgen. Ik las echter gewoon door. Sterker nog, ik geloof niet dat ik eerder in mijn leven zoveel las als het afgelopen jaar. Het feit dat ik Awesomebooks ontdekte heeft daar ook mee te maken, want: een schat aan tweedehands boeken!! Ontbrekende delen uit reeksen die ik volg en die in Nederland of niet te krijgen zijn of minimaal een tientje per boek kosten vond ik daar voor gemiddeld drie euri per boek. Mijn man vraagt zich nog weleens af waar een groot deel van onze eindejaarsuitkering nou aan op is gegaan..

Waar ik me normaal concentreerde op boeken waar ik voor Ogma over zou kunnen schrijven, en nieuwe detectivereeksen voor de meetlat, las ik nu bijna achter elkaar door verschillende opeenvolgende delen van telkens één serie. Drie keer achter elkaar Kate Shackleton lezend vertoefde ik in de jaren twintig. Drie maal Maisie Dobbs zat ik in de jaren dertig en zo ging het maar door. Ik trakteerde mezelf op een aantal keer een paar delen uit mijn hartjeslijst.

Lichte deceptie

Al lezend ontdekte ik echter iets dat ik van te voren niet bedacht had. Boeken waar ik altijd laaiend enthousiast over was geweest vielen af en toe tegen. Maisie Dobbs vond ik super, maar wel iets humorlozer dan Kate Shackleton. Kate was gewoon veel bruisender dan miep Maisie. Dat vond ik eerder niet, maar nu ik ze zo achter elkaar las ineens wel. Nu vind ik Maisie nog steeds leuk, en ik wil graag de hele serie lezen, maar ben er toch nét iets minder enthousiast over dan ik was. Zelfs Brother Athelstan, toch nummer twee in mijn hartjeslijst, was bij herlezing net iets minder briljant dan ik in eerste instantie vond. Misschien te vergelijken met ergens een tweede keer naar toe gaan waar je het fijn gehad hebt, wat dan in vergelijking met die eerste keer bijna altijd tegenvalt.

Ik wist van de Cadfaelmeetlat dat iets aan de hoofdpersonen in de Templar Mysteries van Michael Jecks mij tegen stond. Hij staat dan ook niet in de hartjeslijst, maar omdat ik de boeken indertijd wel leuk vond om te lezen en ik bij toeval twee nieuwe boeken van hem vond, las ik deze ook het afgelopen half jaar. Nu ergerde ik me echter ineens groen en geel. Wat een plattelandsroman-achtige romantische verwikkelingen, wat onrealistisch en wát een boel personages.. Ik vond er echt helegaar niks meer an, heb het tweede boek zelfs na een aantal alinea’s weggelegd, en dat doe ik niet snel.

historische detective

De grootste deceptie kwam toen ik een paar delen Matthew Bartholomew van Susanna Gregory achter elkaar las. Wat een onwaarschijnlijke plots! Wat was die Matthew eigenlijk een niet heel erg sympathiek mens. Waarom zat er zo verdraaid weinig humor in de boeken? En waarom zijn al deze boeken zo somber, en de personages, op een heel enkele uitzondering na, zo naargeestig en negatief? Aan mezelf twijfelend ging ik op zoek op internet. Had ik er dan zo naast gezeten met mijn positieve beoordeling? Ik las enkele recensies over de boeken die ik aan het lezen was en vond daar dezelfde bezwaren die ik had. Ik was niet alleen! Er waren meer mensen met diezelfde mening. Ik vond ze gewoon niet leuk meer. Heb ze wel keurig uitgelezen, maar dat voelde meer als een klus. En toch heb ik een aantal jaren geleden echt genoten van het lezen van deze serie. Raar.

Beperken is niet erg

Conclusie: smaken verschillen niet alleen maar kunnen ook veranderen. Iets wat ik een aantal jaren geleden prettig vond om te lezen, kan me nu ineens niet meer aanspreken. Is dat erg? Natuurlijk niet. 300+ boeken op je verlanglijstje hebben staan vind ik erger. Mijn hartjeslijst is kleiner geworden. Maisie en Athelstan staan er nog steeds op, maar – sorry Susanna – Matthew B. heeft het veld moeten ruimen. Nu heb ik een iets overzichtelijker lijstje van 148 boeken die ik ooit nog eens hoop te bezitten. Matthew Bartholomew verhuist deels naar ons minibiebje en wordt deels gedoneerd aan een fijne grote boekenmarkt. Zo komt hij hopelijk terecht bij iemand die hem net zo kan waarderen als ik toen. En heb ik – minstens zo belangrijk- lekker weer een halve plank vrij voor boeken waar ik écht blij van wordt. Kom maar op, zou ik zeggen!

Jolanda Lichthart, moeder, echtgenote, schrijfster, docent, lezer. Volgens Harry Mulisch zouden echte schrijvers nooit boeken lezen, en zouden echte lezers nooit een boek kunnen schrijven. Maar Harry Mulisch, Schmarry Schmulisch, ik doe het gewoon beide. Ha!

2 Comments

  • Wieneke

    25 oktober 2019 at 09:42

    Natuurlijk verandert je smaak in de loop van de tijd. Niet alleen met boeken, maar met van alles. Kijk maar eens naar je oude foto’s. Een aantal van de ooit door jou aangeprezen historische detectives heb ik gelezen en ik vond ze over het algemeen zeer best te pruimen, hoor. Ik vond historische romans over koningen en koninginnen altijd erg leuk. Nu moet ik er niet meer aan denken. Zo gaat dat. En dooorrrr 😉

    Beantwoorden
    • Jolanda

      27 oktober 2019 at 14:14

      Klopt helemaal Wieneke. Zo ben ik ook erg benieuwd naar wat ik nu vind van mijn favoriete boeken toen ik tiener was: Madame Bovary en Jane Eyre. Maar ik durf ze niet goed te herlezen, bang dat ze van hun voetstuk vallen. Voorlopig heb ik nog heel wat historische detectivejes klaarliggen om lekker bij te ontspannen, wie weet komt dat herlezen er ooit nog eens van.

      Beantwoorden

Geef een reactie

%d bloggers liken dit:
Helaas moet Ogma ook de cookie-jar open trekken. Wij gebruiken cookies om deze website zo gebruiksvriendelijk mogelijk te maken en u te voorzien van de beste informatie. Klik op 'Instellingen wijzigen' om uw cookievoorkeuren aan te passen en voor meer informatie over het gebruik van cookies op deze website.
Annuleren