Pagina's

Bibliotheken

De bieb en ik – en waarom het niet meer goed komt tussen ons

De bibliotheek, ik heb er een haat-liefde verhouding mee. Als kind maakte ik er gretig gebruik van. Eerst, toen ik een kleuter was, kwam ik samen met mijn moeder eens in de zoveel tijd naar de bibliobus; de rijdende bibliotheek die af en toe langs kwam bij ons in de buurt. Heel interessant vond ik dat, en ik weet niet anders dan dat ik zelf mijn eigen boeken mocht uitkiezen. Later, toen de bibliobus blijkbaar afgeschaft was, gingen we op de fiets naar de stad. In mijn beleving was dat elke week, maar geheel betrouwbaar is mijn geheugen niet. In elk geval was het elke week weer spannend om nieuwe boeken uit te zoeken; ik las werkelijk alles wat los en vast zat. Scandinavische boeken over kinderen die in mijn ogen veel vrijer waren dan ik, zielige boeken, over kinderen met zware problemen, met ouders die gingen scheiden of ziek werden of werden gediscrimineerd en dergelijke, de informatieve boeken waar ik van alles van leerde (lees: mijn seksuele opvoeding kreeg 😉 ), echt van alles. En in rap tempo.

 

Bibliotheken

 

Waarom een limiet??

Ik baalde er regelmatig van dat er een limiet zat aan hoeveel boeken je mee mocht nemen. Tegenwoordig zijn bibliotheken daar wat minder streng in, maar ik mocht er maar 3 of 4 mee per week. En in de vakantie zes. In elk geval was het veel te weinig, ik had alles vaak al na een of twee dagen uit. Kon ik weer wachten. Enfin, ik was een leesmeisje, dat snappen jullie. De bieb gaf mij de mogelijkheid om ongebreideld zoveel mogelijk te lezen. Rond mijn tiende had ik alle duizenden kinderboeken inmiddels gehad en begon ik aan de volwassen collectie. Dat kan tegenwoordig niet meer (althans niet in de bibliotheek in de plaats waar ik nu woon), op een kinderpas mogen geen boeken voor volwassenen worden uitgeleend. Toen ik jong was, mocht dat nog wel en opnieuw ging er een wereld voor me open. Ik hartje-te de bieb.

 

Tot zover de liefde

Tot nu toe lijkt mijn verhaal dus nog op een liefdesgeschiedenis. Maar langzamerhand begon ik ook de nadelen te voelen. Die limiet van boeken dus, maar ook het geld dat het kostte, zeker als puber. Ja, want de bieb was misschien gratis, maar de boetes voor te laat inleveren niet. En daar is heel wat van mijn zakgeld naar toe gegaan, beroepsrisico van een professionele vergeetachtigerd. Toen ik meerderjarig was geworden werd de bibliotheek ineens nog weer eens stuk duurder, doordat ik van mijn karige contributie ineens contributie moest betalen. Dat ging me te ver, ik zegde mijn lidmaatschap op, maar ik lifte nog wel mee op het abonnement van mijn moeder en mijn broer en zus.

 

Hebben! Hebben! Hebben!

Eenmaal op mezelf ontdekte ik kringlopen en tweedehandswinkels en kreeg mijn hebben!hebben!instinct de overhand. Als kind stond ik er niet bij stil, het ging mij puur om de fijne ervaring van het lezen, bezit zei mij niets. Jarenlang is Ronja de roversdochter mijn favoriete boek geweest, maar ik bezat het boek niet. (Inmiddels wel, hoor, en het blijft een van mijn favorieten), maar doordat ik boeken begon te kopen, genoot ik ook van die alsmaar groeiende boekenverzameling in mijn kleine flatje. Wat nou, alleen lezen en teruggeven? Ik wilde lezen en houden! En zo namen de bieb en ik afscheid van elkaar.

 

Een hernieuwde kennismaking

Pas toen bleek dat mijn middelste dochter net zo’n boekenwurm is als ik, begon ik weer eens een bibliotheek in te stappen. In een andere woonplaats, in een andere provincie, maar de sfeer was er ongeveer hetzelfde. Het enige wat veranderd was, was de digitalisering. En ik denk dat het daar echt mis is gegaan met de verhouding tussen mij en de bieb. Kijk, stiekem vind ik het principe van de uitleenkaart en stempel nog steeds het leukst. Maar ik begrijp dat dat net iets te achterhaald is in deze tijd. En ik snap ook best dat het meenemen en inleveren via een magneetplaat, computerscherm en pasje z’n voordelen heeft; er kunnen meer mensen tegelijkertijd geholpen worden en het gaat wat sneller. (Al vind ik het tegelijkertijd jammer dat er hierdoor minder menselijk contact is met de medewerkers van de bieb). Maar ik vind oprecht dat het bibliotheekwezen is doorgeslagen in zijn digitalisering. Hoe ik daar bij kom? Nou, net zoals ik niet gediend ben van al die winkels met al die kortingskaarten, heb ik ook een broertje dood aan die 734 accounts die iedereen tegenwoordig heeft.

 

Bibliotheken

Bron: https://www.someecards.com/

 

Accountleed

Bij elke webwinkel en internetsite moet je een account aanmaken om er iets mee te kunnen. Str*ntvervelend vind ik dat. Want ja, die vergeetachtigheid is alive en kicking en ik word erg moe van al die gebruikersnamen en wachtwoorden (waarvoor men ook steeds veeleisender wordt trouwens: in elk geval 23 tekens, waarvan minimaal 7 kleine letters, 4 hoofdletters, 5 cijfers en 2 speciale tekens. Pff….) Mijn hoofd houdt het niet meer bij. Nu blijkt dat anno 2017 mijn negenjarige dochter, die gewoon af en toe wat Paul van Loontjes bij de bieb wil ophalen, of eens wat boeken om haar te helpen bij haar spreekbeurt, ook een gebruikersnaam met wachtwoord moet hebben. Waarom? Ik weet het niet. En omdat ik een recalcitrante, anti-autoritaire opvoeder ben had ik daar geen zin in en heb ik niets aangemaakt. Of wel, en ben ik daarna alles weer vergeten, dat kan ook.

 

Het moment waarop het voor altijd mis ging

In elk geval kwam ik voor het eerst in maanden laatst bij de plaatselijke bieb en wist zeker dat ik even wat ging regelen voor eerdergenoemde negenjarige. Zij ging haar spreekbeurt houden over weerwolven, en dus wilde ik (vrij essentieel voor de voorbereiding) voor haar het weerwolvenhandboek van Paul van Loon ophalen. Ik was gewapend met alles wat ik nodig had: naam, titel en (oh! Victorie! Niet vergeten!) haar pasje. Eenmaal op zoek bleek het boek uitgeleend. Kan gebeuren. We hadden nog even, dus wilde ik het boek reserveren. Mijn kind is lid, ik had het pasje en ik was op de plek van de actie: de bieb zelf. Even een boek reserveren moet dan geen probleem zijn, zou je denken. Nou, think again. Het kon niet. De medewerkers konden mij niet helpen, ik moest het zelf doen, via de computer ter plaatse. En het lidnummer? Het pasnummer? Haar naam, adres, geboortedatum en BSN nummer? Ik had er niets aan. Want reserveringen kunnen alleen via een account. Met gebruikersnaam en wachtwoord.

 

Geen bibliotheken meer voor mij

Met stoom uit de oren en lege tas verliet ik het gebouw en ben nog niet terug geweest. Nee, met de bieb en mij komt het niet meer goed. Ik zag laatst ergens een set met uitleenkaarten en een datumstempel. Misschien dat ik die maar voor mezelf ga kopen. Kan ik nog eens bibliotheekje spelen. Maar dan de bieb uit de tijd dat die nog leuk was.

Jolanda Lichthart, moeder, echtgenote, schrijfster, docent, lezer. Volgens Harry Mulisch zouden echte schrijvers nooit boeken lezen, en zouden echte lezers nooit een boek kunnen schrijven. Maar Harry Mulisch, Schmarry Schmulisch, ik doe het gewoon beide. Ha!

7 Comments

  • Gerlinde

    4 december 2017 at 10:22

    Haha, ik begrijp je goed. In NL was ik ook lid van de bieb en daar moest ook alles via de computer. Heb een keer 40 euro boete gehad, omdat ik twee keer de boeken had verlengd en beide keren niet op ‘bevestigen’ had geklikt. Nadat ik al op ‘verlengen’ had geklikt he. Nu koop ik ook veel tweedehands, of bestel e-books.

    Beantwoorden
    • Ogma

      4 december 2017 at 10:24

      Bij mij gaat het *fingers crossed* altijd nog goed. Maar ik snap dit verhaal best wel hoor. Is eigenlijk op heel veel van toepassing. 😉 ~Tineke

      Beantwoorden
  • anitawillems

    4 december 2017 at 11:34

    Ow jee. Zie hier waar het misgaat bij de digitalisering: de mens. Wat een slechte beurt van deze medewerker.
    In tegenstelling tot jou ben ik nog steeds (of hernieuwd) fan van de bibliotheek. Ik leen heel veel non-fictie – moeilijk te vinden in de kringloop. En ik hoef niet alles wat ik lees in mijn bezit te hebben. Reserveren is een hobby geworden! Soms is het zo erg dat ik online wel zie dat een titel op voorraad is, maar op de tweede etage staat. Dan zet ik ‘m toch op reserveren, want dan zetten die vriendelijke medewerkers het voor mij klaar in de kast op de begane grond (oooooohhh).
    Tegenwoordig is de bieb boetevrij. Hoewel dat boetevrij dan ook weer niet eeuwig blijkt te zijn, want als je een boek te lang (echt heel lang) in bezit houdt worden de mails toch wel heel onvriendelijk en schaft de bieb op jouw kosten een nieuw exemplaar aan. ‘Als u nu het boek niet snel inlevert, dan zwaait er wat!’

    Beantwoorden
    • Ogma

      4 december 2017 at 11:57

      Ik reserveer er ook altijd lustig op los. Vooral de nieuwste boeken. Hier gaat de bieb per 2018 boetevrij, maar dat ook daar grenzen aan zitten begrijp ik dan wel weer.
      En ja joh, die digitalisering. Ik begrijp best dat het soms gewoon even te veel is. ~Tineke

      Beantwoorden
  • Ageeth Mooij

    4 december 2017 at 16:21

    Ik speelde ook bibliotheekje vroeger en beleef nu mijn tweede beroep als bibliotheekmedewerker! Ik reserveer in onze bibliotheek een boek voor je zonder account en boetevrij lenen kan met een lidmaatschap dat een beetje duurder is. Mijn grootste uitdaging is de menselijke factor te zijn, altijd aanspreekbaar voor advies, zoeken, problemen oplossen. Ik zou graag willen stempelen!

    Beantwoorden
  • Annemieke

    4 december 2017 at 20:56

    Wel heel jammer dat de biebmedewerkeer je niet verder wilde helpen met het reserveren. Gezien de digatalisering zou je denken dat ze toch wat meer tijd hadden om klantvriendelijker te kunnen zijn. Of misschien zijn sommige dat alweer verleerd?

    Ik moet zeggen dat de digitalisering ook een van de dingen waren waar ik van moest slikken enzo, maar sinds begin November toch weer begonnen en het valt me erg mee. Mijn zoontje heeft ook een account, of ja ik log gewoon in met zijn pas nummer enzo zodat ik van thuis uit kan verlengen als we dat willen (hij is 15 maanden dus zoveel heeft hij daar nog niet over te zeggen haha). Voor mezelf heb ik dan wel een account aangemaakt met username. Vaagheid. Veel snappen ervan doe ik niet maar ja.

    Beantwoorden

Geef een reactie

%d bloggers liken dit:
Helaas moet Ogma ook de cookie-jar open trekken. Wij gebruiken cookies om deze website zo gebruiksvriendelijk mogelijk te maken en u te voorzien van de beste informatie. Klik op 'Instellingen wijzigen' om uw cookievoorkeuren aan te passen en voor meer informatie over het gebruik van cookies op deze website.
Annuleren