Pagina's

keukenmeidenroman

Een Keukenmeidenroman – Kathryn Stockett

In het Mississipi van de jaren zestig wordt aan zwarte vrouwen wel de opvoeding van blanke kinderen toevertrouwd, maar niet het poetsen van het tafelzilver. Drie vrouwen zijn het allesbepalende racisme meer dan zat en besluiten dat de verschillen tussen hen minder belangrijk zijn dan de overeenkomsten. 

 

keukenmeidenroman

 

The Help verscheen voor het eerst in 2009 en de gelijknamige verfilming was in 2011 in de bioscopen te zien. Niet echt vintage hè, en ook niet een onontdekt juweeltje. Recensies over zowel de film als het boek zijn in zo’n beetje elke krant, tijdschrift en boekenblog verschenen en de film won zelfs een Oscar. Een hype dus! Waarom ik dan toch het boek las en er dan ook nog over wil schrijven? Nou stel dat er nog meer mensen zoals ik rondlopen, die een beetje wars zijn van hypes en bestsellers en dit boek hebben genegeerd of er nog nooit van hebben gehoord. Die wil ik tóch aan het lezen zetten. Of desnoods de film laten zien!

In Een Keukenmeidenroman (welke vertaler heeft trouwens bedacht dat dit een goede titel voor een boek zou zijn?) draait het voornamelijk om drie vrouwen. De jonge, blanke Skeeter, net terug in Jackson Mississippi van de universiteit, vol schrijfambities. Tijdens een bridge middag hoort zij haar vriendin Hilly verkondigen dat zij bezig is met een initiatief om in alle huizen aparte wc’s te laten installeren voor het zwarte personeel, ze hebben immers andere ziektes en die worden overgedragen door urine. Wut???? Dat denkt Skeeter ook en zo ontstaat het idee van een boek waarin ze de kant van de zwarte hulp wil belichten. Ze vraagt Aibelee, de hulp van haar vriendin, of zij haar mag interviewen. In eerste instantie wil Aibelee er niks van weten (hoe meer je leest over de Jim Crow segragatiewetten, hoe beter je dit begrijpt) maar ze geeft uiteindelijk toe. Ook Aibelee’s vriendin Minny, die voor Hilly heeft gewerkt vertelt haar verhalen en met zijn drieën weten ze het leven in Jackson aardig op zijn kop te zetten.

Miss Hilly zit weer aan tafel, en zo te zien windt ze zich nu weer ergens anders over op. ‘Oh Hilly, ik wilde dat je het gastentoilet gebruikte;  zegt miss Leefolt, terwijl ze d’r kaarten schikt. ‘Aibeleen maakt achter pas na de lunch schoon.’ Hilly tilt haar kin op. Dan doet ze zo’n ‘ahem’ van haar. Ze is er heel goed in om fijntjes haar keel te schrapen zodat iedereen naar d’r luistert, maar zonder dat ze doorhebben hoe ze ‘t voor elkaar krijgt. ‘Maar de hulp maakt gebruik van het gastentoilet’ zegt miss Hilly. Niemand zegt iets, het blijft een hele tijd stil. Dan knikt miss Walters en legt ze het de anderen uit. ‘Ze is ontdaan omdat die negerin binnen naar de wc gaat en wij ook.’

Potjandikkeharry! Ik las alle 494 bladzijden van dit boek in één dag uit! Waarna ik manlief dezelfde week nog heb gedwongen om de film met me te kijken. Een hele goede verfilming overigens. In de discussie film versus boek sta ik meestal aan de kant van het boek, maar zo af en toe maak ik een kleine uitzondering voor gelijkspel, ook voor The Help dus. Dat komt vooral omdat een aantal dames de sterren van de hemel acteren. Wat mij betreft is Miss Hilly in de film nóg gemener dan in het boek en actrice Octavia Spencer is Minny en meer. Prachtig!

 

Maar hoe mooi de film ook is, in het boek wordt er nog dieper op details en verhaallijnen ingegaan. En ik ben echt diep onder de indruk van dit verhaal, dat de schrijfster grotendeels gebaseerd heeft op de ervaringen uit haar jeugd in Mississipi. Schrijnend en beestachtig die rassenscheiding in de VS, maar het meest schokkende vind ik nog wel dat dit nog maar zo kort geleden is. Het had over mijn oma kunnen gaan! Hier en hier schreef ik ook al dat, ondanks de afschaffing van de slavernij, de emancipatie van de zwarte bevolking van de VS zo vreselijk langzaam is gegaan. Het voelt alsof het tegenwoordig veel beter is, er is tenslotte een zwarte president verkozen, maar de kranten en statistieken zeggen heel wat anders. Dit is uiteraard waar het boek om draait, maar ook van de manier waarop de blanke vrouwen werden behandeld kreeg ik een ongemakkelijk gevoel (oftewel pislink). Als een man vinden en zo snel mogelijk kinderen krijgen niet je hoogste ambitie waren dan mankeerde er iets aan je. Mooi en charmant zijn was het hoogste doel, de mening van anderen het belangrijkste (oh wacht, dat is het nog steeds geloof ik). En hoewel er nachten zijn dat ik wilde dat we een nanny hadden om de peuter weer in haar bed te krijgen, vond ik het zo zielig voor die kindertjes die de liefde van de hulp moesten krijgen in plaats van hun ouders.

En nu heb ik het alleen nog maar gehad over het indrukwekkende verhaal vol stoere vrouwen die de wereld proberen te veranderen. Dan die prachtige schrijfstijl; bijna dromerig word je meegenomen naar het warme, diepe zuiden. Die 494 pagina’s vlogen als vanzelf voorbij en ik heb gelachen en gehuild. Dit is een boek om vaak te herlezen en aan iedereen cadeau te doen.

Tineke Luimstra. Leest over verwoeste werelden, moord en doodslag, lang geleden, vreemde wezens, knusse Britse dorpjes en stoere vrouwen. Droomt over reizen langs de mooiste bibliotheken ter wereld en haar eigen piepkleine, tweedehands boekwinkel. Heeft meer boeken dan geld, dus is eigenlijk rijker dan een miljonair. Life is pretty much perfect!

5 Comments

  • Lykke

    19 augustus 2016 at 08:16

    Ik heb m ten tijde van de ‘hype’ wel gelezen, en de hype was terecht. Echt een mooi verhaal, ook in 1 ruk uitgelezen. Begonnen in het vliegtuig en nadat we geland waren moesten we nog een aantal uur wachten op vervoer, etc. Vond ik dit keer helemaal niet erg! Tegen de tijd dat we op onze bestemming waren had ik m uit 🙂
    Sindsdien nog een paar keer herlezen, het boek blijft z’n charme behouden. En inderdaad, ook de film is een aanrader!

    Beantwoorden
  • Wieneke

    19 augustus 2016 at 08:43

    Iedere lezer heeft hetzelfde gevoel over die raar vertaalde titel. Maar misschien is het wel de bedoeling geweest, net als bij die irritante tv-reclames. Dan blijft het toch hangen (of zoiets). Het boek is zeker uitstekend geschreven, maar de film vond ik ook prima gedaan. Het is natuurlijk altijd erg moeilijk om een boek te verfilmen, maar dit keer is dat toch heel goed gelukt.
    Ja, dat verdomde racisme ……. een groot én nog steeds bestaand kwaad. Zeker in de VS.

    Beantwoorden
  • Jolanda

    26 augustus 2016 at 16:49

    Met een recensie van de “Linda” op de achterflap en die rare titel dacht ik ook eerst: “Dat kan niets zijn”. Ik kocht ‘m bij de afgeschreven-boeken-markt bij de bieb. Ook dat gaf mij te denken. Tot ik begon te lezen en niet meer ophield: prachtig, en ontroerend, en indrukwekkend, en……. In een adem uitgelezen, dat lukt mij toch niet snel!

    Beantwoorden

Geef een reactie

%d bloggers liken dit:
Helaas moet Ogma ook de cookie-jar open trekken. Wij gebruiken cookies om deze website zo gebruiksvriendelijk mogelijk te maken en u te voorzien van de beste informatie. Klik op 'Instellingen wijzigen' om uw cookievoorkeuren aan te passen en voor meer informatie over het gebruik van cookies op deze website.
Annuleren